کتاب صوتی تاریخ ایران باستان – باب ششم: اسکندر کبیر

معرفی کوتاه کتاب صوتی:

کتاب صوتی تاریخ ایران باستان – باب ششم: اسکندر کبیر نوشته‌ی حسن پیرنیا، به یکی از سرنوشت‌سازترین دوره‌های تاریخ ایران باستان می‌پردازد؛ دوره‌ای که با  قدرت‌گیری و لشکرکشی اسکندر مقدونی، پایان حکومت هخامنشی و آغاز تحولی عمیق در ساختار سیاسی و فرهنگی ایران همراه شد.

درباره‌ی موضوع کتاب:

در باب ششم این کتاب صوتی، نوشته‌ی حسن پیرنیا، مسیر ظهور و قدرت گرفتن اسکندر مقدونی در پیوند با سرنوشت ایران و جهان توضیح داده می‌شود. این بخش از کتاب صوتی تنها زندگی یک فرمانده را بازگو نمی‌کند، بلکه از شرایط ایران در سال‌های پایانی حکوت هخامنشیان که پس از حفظ کردن قرن‌ها اقتدار، در مقابل نیروی تازه‌نفسی چون اسکندر یک پارچگی‌اش را از دست می‌دهد روایتی مستند می‌کند. حسن پیرنیا در این باب، زمینه‌های تاریخی حمله‌ی اسکندر مقدونی، وضعیت حاکم بر فضای سیاسی یونان و مقدونیه، روند لشگرکشی اسکندر و نبردهای مهمی که او را به سوی قلب هخامنشیان می‌کشاند را مورد بررسی تحلیلی قرار داده و شرح می‌دهد که سقوط سلسله‌ی هخامنشیان، صرفاً نتیجه‌ی قدرت عظیم اسکندر نبوده است؛ بلکه نتیجه‌ی مجموعه‌ای از عوامل سیاسی، نظامی و حاکمیت بوده است. این بخش از کتاب صوتی تاریخ ایران باستان – باب ششم: اسکندر کبیر، برای درک و شناخت دوره‌ی پساهخامنشی اهمیت فراوانی دارد و اشاره می‌کند که حمله‌ی اسکندر تنها به معنای سقوط و اتمام این سلسله نبوده است؛ بلکه پس از این حمله، ورود عناصر فرهنگی و سیاسی یونانی در ایران آغاز پیدا می‌کند و برای همین، باب ششم را می‌توان حلقه‌ی اتصال میان تاریخ هخامنشیان و تحولات بعدی‌اش حساب کرد. این کتاب صوتی جزو یکی از ارزشمندترین منابع کلاسیک مطالعات تاریخ پیش از اسلام شمرده می‌شود که به دست پژوهشگر، نویسنده و سیاست‌مدار مشهور ایرانی، حسن پیرنیا ملقب به مشیرالدوله است که با گویندگی گرم فرهاد اتقیایی تجربه‌ای جدید و به یادماندنی را برای علاقه‌مندان این ژانر رقم می‌زند.

در بخشی از کتاب صوتی تاریخ ایران باستان – باب ششم: اسکندر کبیر می‌شنویم:

اسکندر در 335 قبل از میلاد به تخت نشست و نخستین کار او تنبیه اشخاصی بود که در قتل پدرش نقش داشتند. پس از آن به مراسم دفن پدر پرداخت و بعد زمام امور را به دست گرفت. در ابتدا درباریان از جهت کمی سن اسکندر وقعی به او نمی‌گذاردند ولی او توانست در اندک مدتی به واسطه‌ی نطق‌های ملایم و عاقلانه دل مردم را برباید. او همواره می‌گفت: «با مرگ پدرم جز اسم شاه چیزی تغییر نکرده، اداره‌ی امور به همان نحو که در زمان پدرم بود دوام خواهد یافت.» رسولانی که نزد او می‌آمدند مورد ملاطفت قرار می‌گرفتند و به یونانی‌ها پیغام می‌داد به من به همان نظر عنایت بنگرید که به پدرم می‌نگریستید. اسکندر توجهی مخصوص نسبت به قشون داشت و غالباً به سان دیدن آن و مجبور کردن سپاهیان به ورزش‌های گوناگون اوقات خود را می‌گذرانید، و از این جهت قشون مقدونی سپاهی شد ورزیده و دارای اطاعت نظامی. کلوپاتر زن دوم فیلیپ چندی قبل از مرگ او پسری آورده بود و اتالوس که از نزدیکان این زن بود کنکاش‌ها بر ضد اسکندر می‌کرد تا او را از تخت دور کند. بنابراین اسکندر از او بیمناک گردید. به خصوص که اتالوس قبل از فوت فیلیپ به عزم جنگ با ایران با همراهی پارمنیون به آسیا رفته بود و اسکندر می‌ترسید که مبادا او سربازان را با خود همراه و یونانیان را اقوا کند که پادشاه جوان را از تخت به زیر آرند. بر اثر نگرانی مذکور اسکندر هکاته، یکی از دوستان خود را، با قشونی به آسیا فرستاد تا اتالوس را دستگیر کرده نزد او آرد و به او دستور داد که اگر به گرفتن اتالوس موفق نشد در اولین وهله او را بکشد. هکاته به آسیا گذشت و قشون خود را به سپاهیان پارمنیون و اتالوس محقق کرده منتظر موقع شد تا نقشه‌ی خود را انجام دهد. در این میان آتنی‌ها که از برتری و ریاست مقدونی‌ها در یونان بسیار ناراضی بودند، از خبر فوت فیلیپ مشعوف گشتند و به تحریک دموستن آتنی درصدد برآمدند تا با مقدونی‌ها مخالفت ورزند. با این مقصود رسولانی نزد اتالوس به آسیای صغیر فرستادند تا با همراهی او نقشه‌ی خودشان را اجرا کنند.